Chapter 41 — Kishkindha Kanda, Sarga 41

Valmiki Ramayana — Kishkindha Kanda

Verse 41.3

सहस्रशिरसं विन्ध्यं नानादुमलतायुतम्। नर्मदां च नदी रम्यां महोरगनिषेविताम्॥ ततो गोदावरी रम्या कृष्णवेणीं महानदीम्। वरदां च महाभागां महोरगनिषेविताम्। मेखलानुत्कलांश्चैव दशार्णनगराण्यपि॥ आब्रवन्तीमवन्ती च सर्वमेवानुपश्यत। विदर्भानृष्टिकांश्चैव रम्यान् माहिषकानपि॥ तथा मत्स्यकलिङ्गांश्च कौशिकांश्च समन्ततः। अन्वीक्ष्य दण्डकारण्यं सपर्वतनदीगुहम्॥ नदी गोदावरी चैव सर्वमेवानुपश्यत। तथैवान्ध्रांश्च पुण्ड्रांश्च चोलान्पाण्ड्यांश्च केरलान्॥

sahasraśirasaṃ vindhyaṃ nānādumalatāyutam| narmadāṃ ca nadī ramyāṃ mahoraganiṣevitām|| tato godāvarī ramyā kṛṣṇaveṇīṃ mahānadīm| varadāṃ ca mahābhāgāṃ mahoraganiṣevitām| mekhalānutkalāṃścaiva daśārṇanagarāṇyapi|| ābravantīmavantī ca sarvamevānupaśyata| vidarbhānṛṣṭikāṃścaiva ramyān māhiṣakānapi|| tathā matsyakaliṅgāṃśca kauśikāṃśca samantataḥ| anvīkṣya daṇḍakāraṇyaṃ saparvatanadīguham|| nadī godāvarī caiva sarvamevānupaśyata| tathaivāndhrāṃśca puṇḍrāṃśca colānpāṇḍyāṃśca keralān||

English Meaning

You will behold Vindhya having an hundred summits, and furnished with various trees and shrubs, and the romantic river Narmada, frequented by mighty serpents; and the Godāvari', and that mighty river, the captivating Krşnaveņi, and the Mekhalās and Utkalas, and the cities of Dasarna; and Avravanti and Avanti, and the Vidarbhas and Nishtikas and the charming Māhișakas.? And you will see also the Matsyas and Kalingas and Kausikas all round, and the forest of Dandaka, with mountains, rivers and caverns; and the river Godāvarī,' and the Andhras, and Paundras, he Cholas, the Pandyas, and the Keralas. 1. The commentator says, The Godavari flowing through the countries to t'ie east of the Vindya mountains. 2. Some text read-Ristikas instead. 3. The tract, according to Rāmānuja, watered by the Godāvari in the vicinity of Dandaka.

M.N. Dutt (1891–94, public domain)