Chapter 9 — Sundara Kanda, Sarga 9

Valmiki Ramayana — Sundara Kanda

Verse 9.8

ईहामृगसमायुक्तैः कार्तस्वरहिरण्मयैः। सुकृतैराचितं स्तम्भैः प्रदीप्तमिव च श्रिया॥ मेरुमन्दरसंकाशैरुल्लिखद्भिरिवाम्बरम्। कूटागारैः शुभागारैः सर्वतः समलंकृतम्॥ ज्वलनार्कप्रतीकाशैः सुकृतं विश्वकर्मणा। हेमसोपानयुक्तं च चारुप्रवरवेदिकम्॥ जालवातायनैर्युक्तं काञ्चनैः स्फाटिकैरपि। इन्द्रनीलमहानीलमणिप्रवरवेदिकम्॥ विद्रुमेण विचित्रेण मणिभिश्च महाधनैः। निस्तुलाभिश्च मुक्ताभिस्तलेनाभिविराजितम्॥ चन्दनेन च रक्तेन तपनीयनिभेन च। सुपुण्यगन्धिना युक्तमादित्यतरुणोपमम्॥

īhāmṛgasamāyuktaiḥ kārtasvarahiraṇmayaiḥ| sukṛtairācitaṃ stambhaiḥ pradīptamiva ca śriyā|| merumandarasaṃkāśairullikhadbhirivāmbaram| kūṭāgāraiḥ śubhāgāraiḥ sarvataḥ samalaṃkṛtam|| jvalanārkapratīkāśaiḥ sukṛtaṃ viśvakarmaṇā| hemasopānayuktaṃ ca cārupravaravedikam|| jālavātāyanairyuktaṃ kāñcanaiḥ sphāṭikairapi| indranīlamahānīlamaṇipravaravedikam|| vidrumeṇa vicitreṇa maṇibhiśca mahādhanaiḥ| nistulābhiśca muktābhistalenābhivirājitam|| candanena ca raktena tapanīyanibhena ca| supuṇyagandhinā yuktamādityataruṇopamam||

English Meaning

And the mighty monkey ascended the splendid car Pushpaka, containing figures of wolves, made of Karttasvara and Hiranya; graced with ranges of goodly pillars; as if blazing in splendour; throughout garnished with narrow secret rooms and saloons, piercing the heavens, and resembling Meru of Mandara, and like to the flaming Sun; skilfully reared by Viswakarmā; with golden staircases and graceful and grand raised seats, rows of golden and crystal windows, and daises composed of sapphires, emeralds and other superb gems; embellished with noble vidrumas, costly stones, and round pearls, as also with plastered terraces; pasted with red sandal, like to gold, and furnished with a sacred aroma; and resembling the sun new risen.

M.N. Dutt (1891–94, public domain)