Chapter 41 — Kishkindha Kanda, Sarga 41

Valmiki Ramayana — Kishkindha Kanda

Verse 41.20

तत्र चानन्तरोद्देशा ये केचन समावृताः। तं च देशमतिक्रम्य महानृषभसंस्थितिः॥ सर्वरत्नमयः श्रीमानृषभो नाम पर्वतः। गोशीर्षकं पद्मकं च हरिश्यामं च चन्दनम्॥ दिव्यमुत्पद्यते यत्र तच्चैवाग्निसमप्रभम्। न तु तच्चन्दनं दृष्ट्वा स्प्रष्टव्यं तु कदाचन ॥ रोहिता नाम गन्धर्वा घोरं रक्षन्ति तद्वनम्। तत्र गन्धर्वपतयः पञ्च सूर्यसमप्रभाः॥ शैलूषो ग्रामीणी: शिक्षः शुको बभ्रुस्तथैव च। रविसोमाग्निवपुषां निवासः पुण्यकर्मणाम्॥ अन्ते पृथिव्या दुर्धर्षास्ततः स्वर्गजितः स्थिताः।

tatra cānantaroddeśā ye kecana samāvṛtāḥ| taṃ ca deśamatikramya mahānṛṣabhasaṃsthitiḥ|| sarvaratnamayaḥ śrīmānṛṣabho nāma parvataḥ| gośīrṣakaṃ padmakaṃ ca hariśyāmaṃ ca candanam|| divyamutpadyate yatra taccaivāgnisamaprabham| na tu taccandanaṃ dṛṣṭvā spraṣṭavyaṃ tu kadācana || rohitā nāma gandharvā ghoraṃ rakṣanti tadvanam| tatra gandharvapatayaḥ pañca sūryasamaprabhāḥ|| śailūṣo grāmīṇī: śikṣaḥ śuko babhrustathaiva ca| ravisomāgnivapuṣāṃ nivāsaḥ puṇyakarmaṇām|| ante pṛthivyā durdharṣāstataḥ svargajitaḥ sthitāḥ|

English Meaning

Going beyond that place, (you will see) the mighty mountain named Śrinrsabha, in the form of a bull, full of all gems, and possessed of grace, where are produced excellent Gośirs aka, Padmaka, and Haricyāma sandals, and which in effulgence resembles fire. But, seeing that sandal, you must by no means ask any as questions; certain Gandharvas, named Rohitas, are on guard over that that wood—the lords of Gandharvas, in splendour like to five suns, Cailusha, Grāmani, Siksa, Suka, and Babhru. After that, (Rhisava), at the extremity of the Earth is the abode of persons of pious acts, whose bodies are composed of the Sun, the Moon and Fire.

M.N. Dutt (1891–94, public domain)